HamiLƏLİYİn biRİNCİ trimestr ağirlaşmalari giRİŞ



Yüklə 321,8 Kb.
Pdf görüntüsü
səhifə2/11
tarix23.09.2017
ölçüsü321,8 Kb.
#1312
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11

edilm

əsi  qadınlara  hamiləliyin erkən  dayandırılmasına  dair  qərar qəbuletmə  imkanını  verir. 

Bununla  yanaşı, US müayinəsinin rutin aparılmasının digər mühüm nəticələrə təsiri tam aydın 

deyil          (A kateqoriyası). Birinci trimestrdə aparılan US müayinəsinin diaqnostik əhəmiyyəti 

x

əstənin anamnezi, fiziki müayinəsi, β-HCG-nin və qan zərdabında progesteronun səviyyəsi də 



daxil olmaqla, bu vaxtad

ək  aparılmış  laborator  analizlərin nəticələrinin US müayinəsinin 

n

əticələri ilə  birlikdə  nəzərdən keçirilməsi  hallarında  yüksək olur. Ultrasəs müayinəsinin çox 



faydalı  olduğunu  nəzərə  alaraq, bir çox həkim birinci trimestrdə  baş  verən  ağırlaşmaların 

müayin


əsi üçün ilk öncə  məhz US müayinəsindən istifadə  edir. US müayinəsinin nəticələri 

qeyri-mü


əyyən və  ya mübahisəli nəticələr verdikdə  ikinci  addım  kimi  qanda  β-HCG və/ya 

progesteron s

əviyyəsinin təyin olunması üçün testlərdən istifadə edilir. 

Birinci trimestrd

ə  ultrasəs müayinəsi həyata keçirildikdə  əmin  olmaq  lazımdır  ki,  həm 

transabdominal, h

əm də transvaginal US görüntüsü əlçatan olsun. Transabdominal US müayinəsi 

geniş  görüntü  sahəsinə  malikdir və  çanaq  boşluğunun  müxtəlif dərinlikdə  görüntülərini  əldə 

etm

əklə yanaşı, çanağın yuxarı hissəsində və dibində yerləşən orqanların tam müayinəsinə imkan 



verir. Transabdominal görünm

ə  3-5 MHz tezlikli ötürücü ilə  aparılır.  Transvaginal  US 

müayin

əsi isə  5.0-7.5 MHz tezlikli ötürücü ilə  aparılır  və  əldə  edilən  görüntülərin dəqiqliyini 



artırır. Transvaginal US müayinəsinin çatışmazlığı görüntü sahəsinin məhdud olmasıdır.  

Bu s


əbəbdən də dəqiq diaqnostika üçün hər iki üsuldan (transabdominal və transvaginal) istifadə 

etm


ək vacibdir. Transvaginal US müayinəsi həm həkimin otağında, həm xəstəxanada və təcili 

tibbi yardım şöbələrində istifadə edilə bilər.  



Normal hamil

əlikdə ultrasəs müayinəsinin nəticələri 

Sonuncu menstruasiyadan hesablandıqda hamiləliyin beşinci və yeddinci həftələri arasında 5.0-

7.5 MHz ötürücü il

ə  aparılan  transvaginal  ultrasəs müayinəsi ilə  əvvəlcə  döl kisəsi, sonra 

yumurta sarısı kisəsi və nəhayət, rüşeym (embrion) müəyyən edilir. Qanda β-HCG-nin səviyyəsi 

1800 mBV/ml olmayanad

ək ultrasəs müayinəsində döl kisəsi  görünmür.  Beşinci həftə ərzində 

döl  kis


əsinin  içi  boş  görünür  və  ektopik hamiləlik  hallarında  inkişaf  edən  “yalançı  döl 

kis


əsi”ndən fərqlənmir.  İlkin  mərhələdə  normal  inkişaf  edən döl kisəsinin  əlamətlərinə 

aşağıdakılar aid edilir: 

1.

 

yumru formada olması, 



2.

 

uşaqlıq dibində yerləşməsi və 



3.

 

kis



əni kənardan əhatə edən exogen halqa.  

Altıncı  həftə  ərzində  yumurta  sarısı  kisəsi müəyyən  edilir.  Yumurta  sarısı  kisəsi döl kisəsi 

daxilind

ə müəyyən olunan exogen yumru strukturdur. 

Yumurta  sarısı  kisəsinin  divarı  nazik  olduğundan,  onun  ultrasəs  şüalarına  paralel  olan  lateral 

hiss


ələri görünməyə bilər. Bu səbəbdən US müayinəsində yumurta sarısı kisəsi yumru yox “=” 

(b

ərabərlik) işarəsi kimi görünə bilər. Döl kisəsi müəyyən edilirsə, mütləq şəkildə yumurta sarısı 



kis

əsinin də təyin edilməsi təmin olunmalıdır. Nəzərə almaq lazımdır ki,  yumurta sarısı kisəsi 

heç d

ə bütün müstəvilərdə görünmədiyi üçün onun təyin edilməsi məqsədilə bütün kvadratların 




görünm

əsi aparılmalıdır. Yumurta sarısı kisəsi rüşeymə aid (embrional) bir struktur olduğundan, 

onun t

əyin edilməsi  uşaqlıq  daxilində  inkişaf  edən hamiləliyin  mövcudluğunu  təsdiq edir və 



ektopik hamil

əliyin  yalançı  kisəsini (psevdokisə) istisna edir. Döl kisəsi daxilində  olan maye 

amniotik maye 

yox, rüşeymdənxaric (ekstraembrional) boşluq mayesidir.  

Hamil

əliyin yeddinci həftəsi  ərzində  rüşeym  müəyyən olunur və  onun ürək fəaliyyəti qeyd 



olunmağa başlayır. Transabdominal US müayinəsi ilə müqayisədə transvaginal US ilə rüşeym 

bir h


əftə əvvəl aşkar edilir. Rüşeym əvvəlcə yumurta sarısı kisəsinin bir kənarında “nöqtə” kimi 

görünür v

ə  günə bir millimetr (mm) sürəti ilə  böyüyür. Rüşeymin  ürək fəaliyyəti  onun  baş-oma 

ölçüsü  beş  millimetrə  çatdıqda  həmişə  müəyyən edilir. Lakin görünmə  üçün istifadə  olunan 

avadanlığın  texniki  imkanları  və  müayinəni aparan mütəxəssisin təcrübəsindən  asılı  olaraq 

rüşeymin ürək fəaliyyəti daha tez də təyin oluna bilər. İlk dəfə təyin edildikdə rüşeymin ürəyi 

d

əqiqədə  100  vurğu  sürəti ilə  döyünür.  Müşahidə  edilən müddətdə  ürək  döyüntülərinin  sayı 



d

əqiqədə  180 vurğuyadək sürətlə qalxır və sonradan dəqiqədə 120-160 vurğuyadək enir. Ürək 

döyüntül

ərinin sayı dəqiqədə 120-160 vurğu olan hallarda onlar portativ Doppler cihazı ilə də 

t

əyin oluna bilər. M-üsulla aparılan US müayinəsi ilə rüşeymin ürək fəaliyyəti sənədləşdirilə və 



ür

ək döyüntülərinin  sayı  təyin oluna bilər. US müayinəsi  zamanı  rüşeymi  əhatə  edən  qişa  da 

görünür.  Bu  amniotik  qişadır  və  növbəti bir neçə  həftə  ərzində  böyüyərək  rüşeymdənxaric 

boşluğu tədricən obliterasiya edir və ya tam tutur.  

Hamil

əliyin  beşinci  və  altıncı  həftələri  ərzində  döl kisəsi  inkişaf  etdikdən sonra və  rüşeym 



əyyən olunanadək döl kisəsinin ortalama diametrini (uzunluq + en + hündürlük/3) təyin 

etm

əklə və standartlaşdırma cədvəllərindən və ya ultrasəs aparatındakı kompüter proqramından 



istifad

ə  etməklə  hestasiya  yaşı  müəyyən edilə  bilər. Müasir real vaxt rejimində  aparılan 

transvaginal US müayin

əsinin köməyi ilə hamiləliyin altıncı həftəsində rüşeym müəyyən edilə 

bil

ər və hestasiya yaşı onun baş-oma uzunluğunu ölçməklə təyin edilə bilər. Rüşeymin baş-oma 



uzunluğu  əsasında  aşağıda  göstərilən cədvəllərdən və  ya ultrasəs  aparatındakı  kompüter 

proqramından istifadə etməklə hestasiya yaşı təyin olunur. 



Cədvəl 3.

 

 

Baş-oma uzunluğu və hestasiya yaşı 

Baş-oma uzunluğu 

Hestasiya yaşı 

Baş-oma uzunluğu 

Hestasiya yaşı 

0.2 cm 


5.7 h

əftə 


3.5 cm 

10.4 h


əftə 

0.4 cm 


6.1 h

əftə 


4.0 cm 

10.9 h


əftə 

0.6 cm 


6.4 h

əftə 


4.5 cm 

11.3 h


əftə 

0.8 cm 


6.7 h

əftə 


5.0 cm 

11.7 h


əftə 

1.0 cm 


7.2 h

əftə 


5.5 cm 

12.1 h


əftə 

1.3 cm 


7.5 h

əftə 


6.0 cm 

12.5 h


əftə 

1.6 cm 


8.0 h

əftə 


6.5 cm 

12.8 h


əftə 

2.0 cm 


8.6 h

əftə 


7.0 cm 

13.2 h


əftə 



Yüklə 321,8 Kb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©www.genderi.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə